Την Παρασκευή 11 Ιουνίου έγινε στην  Δ/νση Χωροταξίας του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης στην Αθήνα  η 4^η Συνάντηση της ομάδας εργασίας τοπικών ποικιλιών (στην οποία συμμετέχουμε ως εκπρόσωποι των ΜΚΟ) στο πλαίσιο της δράσης 3.2 «Διατήρηση εκτατικών καλλιεργειών που κινδυνεύουν από γενετική διάβρωση» του μέτρου 2.1.4. του ΠΑΑ 2007-2013 και συζήτηση θεμάτων που αφορούν την επικαιροποίηση του Π.Δ. 80/90.

για την «Προστασία και Αειφόρο Διαχείριση των Φυτογενετικών Πόρων για τη διατροφή και τη γεωργία»

 Γενικές παρατηρήσεις.

 1. Το τελικό προσχέδιο του Π.Δ. που θα τύχει ασφαλώς περαιτέρω τροποποίησης δεν περιείχε συγκεκριμένες  προτάσεις  πεδίου εφαρμογής  αλλά μόνο στρατηγικές. Τα όποια τυχόν μέτρα, ειδικότερες διατάξεις θα αποτελέσουν αντικείμενο υπουργικών αποφάσεων και ρυθμίσεων ειδικών στο υπουργείο σε επίπεδο Υ.Α.

2. Έγινε εκτενής λόγος για τη   σημασία και το μέλλον της Τράπεζας γενετικού Υλικού και ειδικότερα  για τον κεντρικό ρόλο της στην διατήρηση των φυτογενετικών πόρων. Προτάθηκε ειδικό πλαίσιο λειτουργίας το οποίο είναι καταρχήν αισιόδοξο αλλά  και φιλόδοξο.

3. Έγινε εκτενής αναφορά στη διεύρυνση των στρατηγικών εταίρων στη  διατήρηση και αειφορική χρήση των πόρων αυτών σε διάφορα επίπεδα. Προτείναμε και έγινε ομόφωνα δεκτή η συμμετοχή των ΜΚΟ των γεωργών στη Συμβουλευτική Επιτροπή Φυτογενετικών Πόρων (ενώ μέχρι τώρα απλά μπορούσε να παρίσταται) . Έγινε επίσης αναφορά στην έτσι κι αλλιώς υποχρεωτική συνεργασία της Τράπεζας Γενετικού Υλικού με τις ΜΚΟ. Αντίστοιχα και  οι ΜΚΟ  πρέπει να δείξουν πνεύμα συνεργασίας και αμοιβαίας εμπιστοσύνης ( π.χ.  σε δείγματα σπόρων, πληροφορίες).

4. Έγινε επίσης ουσιαστική νύξη στις υποχρεώσεις και δέσμευση που προκύπτουν από την υπογραφή των διεθνών συμβάσεων από τη χώρα μας χωρίς ειδική αναφορά όμως ( Π.χ. συνθήκη του FAO για δικαιώματα, βιοασφάλεια κλπ).

5. Στο  αρθρο 6 ( αξιοποίηση Φ/Γ πόρων) έγινε δεκτή η παρατήρησή μας για «προώθηση, με κατάλληλο τρόπο, της αυξημένης χρήσης (ελεύθερη πρόσβαση, αναπαραγωγή, διακίνηση, ανταλλαγή, χρήση ιδιοπαραγόμενου σπόρου)» για το οποίο ευελπιστούμε να το δούμε αλόκληρο. Υποστηρίχτηκε ότι εννοούνται όλα αυτά από την συνθήκη του FAO αλλά για εμάς τίποτε δεν εννοείται και πιέσαμε να μπει όλο το κείμενο.

6. Στο άρθρο 8 (Δικαιώματα γεωργών) δεν έγιναν δεκτές οι παρατηρήσεις μας για ειδικότερα μέτρα για «συγκεκριμένες δράσεις με τις οποίες διασφαλίζονται τα δικαιώματα των γεωργών, η συμμετοχή τους στη διατήρηση και τις ωφέλειες των φυτογενετικών πόρων καθώς και η πρόσβασή τους σε  αυτούς» καθώς έγινε επίκληση των διεθνών συμβάσεων και προσδιορίστηκε ότι αυτό θα αποτελέσει αντικείμενο ειδικών διατάξεων. Έγινε ωστόσο δεκτό το αίτημά μας για «διασφάλιση ελεύθερης χρήσης και αειφορικής διαχείρισης των πόρων».

7. Δεν έγινε δεκτό  το σχόλιό μας για «απαγόρευση κάθε καλλιέργειας ή βελτιωτικής διαδικασίας που μπορεί να επιφέρει γενετική μόλυνση και διάβρωση (μοριακά γενετικά τροποποιημένα φυτά, τεχνολογία σιώπησης κ.α.), να ζημιώσει τα δικαιώματα  και  να μειώσει τις ωφέλειες των γεωργών και κηπουρών-ερασιτεχνών που  καλλιεργούν τοπικές ποικιλίες και είδη».

 8. Προτάθηκε από το Υπουργείο «η δημιουργία  Ταμείου Φυτογενετικών Πόρων για τη γεωργία  (ΤΦΓΠ) όπου θα  καταβάλλεται τέλος χρήσης των Φ.Π από επιχειρήσεις, ελληνικές και ξένες, που τους χρησιμοποιούν για εμπορικές  δραστηριότητες. Οι διαδικασίες και η λειτουργία του Ταμείου καθορίζονται από ΚΥΑ. Τα έσοδα του Ταμείου χρησιμοποιούνται για προγράμματα προστασίας και διαχείρισης των Φυτογενετικών Πόρων για τη Γεωργία» Αντιπροτείναμε ως προσφορότερο μέτρο τη φορολόγηση των εταιρειών που διακινούν σπόρους που ζημιώνουν η που δεν ενθαρρύνουν την αγροβιοποικιλοτητα π.χ υβρίδια.

Επίσης έγινε επίδειξη της βάσης δεδομένων που θα υπάρχει στο διαδίκτυο για την καταγραφή γενετικού υλικού και πληροφοριών από οποιοδήποτε χρήστη ώστε να αποτελέσει στο μέλλον αντικείμενο διατήρησης και χρήσης. Θεωρήθηκε καταρχήν θετικό και προτάθηκαν βελτιώσεις.

Σε ότι αφορά το πλαίσιο διακίνησης και εμπορίας σπόρων πιθανόν αυτά να αποτελέσουν αντικείμενα μελλοντικής συνάντησης της ομάδας. Πάντως κάποιες αναγκαιότητες συζητήθηκαν ( όπως π.χ. για την εγγραφή τοπικών ποικιλιών στον ξεχωριστό κατάλογο)

Τέλος θεωρούμε την συνάντηση αυτή αρκετά επιτυχή και ελπιδοφόρα.